KANIN PIHTILAŞMASI

Kanın pıhtılaşmasının önemi. Pıhtılaşma mekanizması ve yapısı. Pıhtılaşmada rol alan faktörler. Damar spazmı, trombosit tıkacı ve pıhtılaşma. Konu anlatımı.


Kanın pıhtılaşması canlılar için hayati bir öneme sahiptir. Eğer pıhtılaşma olmasaydı herhangi bir nedenle bir yerimizde meydana gelen bir kanama durdurulamaz ve ölüme sebep olabilirdi.

Kan damarlarda hareket ederken, damarların dış etkenlerle kesilmesi halinde, kesilen kısmı kapatacak ve dışarıya akmasını engelleyecek malzeme ve mekanizmaya sahiptir.


Damarda pıhtılaşma süreci bir uyarı ile başlar. Bu uyarı hasar gören damar çeperinin kan ile temas etmesidir. Böylece pıhtılaşma başlar.

Bir damar kesildiğinde önce damar spazmı oluşur, ardından trombosit tıkacı ve en son pıhtılaşma meydana gelir.



Damar spazmı: Zarar gören damar dokusunun büzülmesidir. Damar, kasılarak büzülür ve kesik kısmı kapatmaya, kan kaybını minimuma indirmeye çalışır.

Trombosit tıkacı: Trombositler, kan damarlarındaki bağ dokunun kollagen liflerine yapışır, ayrıca bu trombositler kendileri de yapışkan madde salgılarlar. Bu yapışkan madde yakındaki diğer trombositleri de yapışkan yapar. Trombositler kesik kısma toplanarak kanamayı durduracak şekilde bir tıkaç meydana getirir. Eğer hasar küçükse bu tıkaç kanamayı durdurur, fakat hasar büyükse bu tıkaç kanamayı durdurmak için yeterli olmaz, fibrin iplikçiklerinin de oluşması gerekir.

Pıhtı Oluşumu: Pıhtılaşma trombosit tıkacının etrafında meydana gelir. Kan, katı jel halindeki pıhtı veya trombüse dönüştürülür.

Pıhtılaşma hasar gören damar çeperi ve trombositlerden tromboplastin enziminin salgılanması ile başlar. Tromboplastin, bazı enzimler, C++  iyonu, K vitamini protrombini trombine dönüştürür. Trombin bir enzim görevi yaparak fibrinojeni fibrin iplikçiklerine dönüştürür. Fibrin iplikçikleri trombositleri, kan hücrelerini ve plazmayı da için alarak pıhtı oluşturur.


Pıhtılaşma faktörleri karaciğer tarafından üretilir, bu faktörler faal olmayacak biçimde kana bırakılır. Eğer damarda hasar oluşursa bu faktörler aktifleşir. 

Kan pıhtısı gelişmeye başlayınca çevresindeki kana yayılır ve daha fazla pıhtılaşmaya neden olur. Böylece kanama durduruluncaya kadar pıhtı büyümeye devam eder.

İçinde pıhtılaşma maddesi olmayan kan plazmasına serum adı verilir.



Kan Pıhtılaşmasında Genetik Faktörler

Kanın pıhtılaşmasında rol alan enzim, protein ve hücreleri sentezleyen DNA kodlarında bir bozukluk olursa, kanın pıhtılaşmasını önleyen bir veya daha fazla faktör vücut tarafından sentezlenemez. Bu durumda bireyde kanın pıhtılaşmaması hastalığı meydana gelir. Genetiğe bağlı olarak kanın pıhtılaşmaması hastalığına hemofili adı verilir.


Kanın damar dışında pıhtılaşması ne kadar önemliyse, damar içinde pıhtılaşmaması da o kadar önemlidir.

Kanın damar içinde pıhtılaşmasının önlenmesi gereklidir. Kanın damar içinde pıhtılaşmasını heparin adlı bir madde engeller. Bu madde mast hücreleri tarafından salgılanır.


Kanın Yapısı ve Görevleri

Damarların Yapısı ve Görevleri


SANATSAL BİLGİ

28/03/2018

  • YORUM YAZ
  • ADI SOYADI(veya nick)
  • YORUM
COPYRIGHT© HER HAKKI SAKLIDIR
Sitede Yer Alan Bilgi Belge Ve Materyallerin İzinsiz olarak Kopyalanması ve Alıntılanması Yasaktır

SANATSAL BILGI