8. SINIF PERİYODİK SİSTEM

8. Sınıflar periyodik sisteme giriş. Periyodik sistem nedir. Elementlerin periyodik tabloya yerleşme kuralları. Konu anlatımı.


Maddelerin en küçük yapı birimleri atomlardır. Doğada tek tür atomlardan oluşan maddelere element adı verilir. Birden fazla elementin bir araya gelerek oluşturduğu yeni özellikteki maddeye ise bileşik adı verilir. Element veya bileşiklerin yeni özellikte bir madde oluşturmadan birbiri içinde karıştırılmasıyla karışımlar oluşur.

Bir su molekülü iki hidrojen atomu ve bir oksijen atomunun birleşmesiyle oluşurken, oksijen gazı iki oksijen atomunun birleşerek bir molekül oluşturmasıyla meydana gelir. Bakır ise tek atomlu bir maddedir. Bakır doğada tek atomlu element halinde bulunur.

Günümüzde doğada 90 adet elementin var olduğu bilinmektedir. 28 adet element ise labarotuarda üretilmiştir. Labarotuarda üretilen elementlerle beraber toplam element sayısı 118’dir.

Elementlerin keşfi kısa zaman aralığı içinde değil uzun yıllar boyunca bilim insanlarının yaptıkları araştırmalarla keşfedilmiştir. 1869 yılında elementlerden 63 tanesinin varlığı bilinmekteydi.

İlk çağlarda toprak, su, hava ve ateş olmak üzere 4 tane element olduğu düşünülmüştür.

Bilim adamları çok eskiden beri elementleri benzer özelliklerine göre gruplandırmaya çalışmıştır. Bu gruplandırma çalışmaları sonucunda çeşitli element tabloları oluşturulmuştur. Günümüzde kullanılan element tablosu periyodik sistemdir.

Periyodik sisteme gelinceye kadar bilim insanlarının yaptığı çalışmalar böyle bir tablonun oluşmasına katkı sağlamıştır.

Johann Wolfgank Döbereiner (1780 – 1849) (Yohan Volfkank Döberaynar)

Benzer özellik gösteren elementleri üçerli gruplara ayırmıştır.


Alexander Beguyer De Chancourtis (1820 – 1886) (Aleksandır Beguyer Dö Şankurtua)

Bu bilim adamı oluşturduğu tabloda benzer özellik gösteren element ve iyonları aynı sütunda göstermiştir.


John Newland (1837 – 1898) (Con Nivlinds)

İlk sekiz elementten sonra benzer özelliklerin tekrar ettiğini keşfetmiştir. Elementleri atom ağırlıklarına göre sıralamıştır.


Julius Lother Mayer (1830 – 1895) (Julis Lother Mayer)

Dimitri Mendeleyev (1834 – 1915)

Birbirlerinden habersiz aynı tabloyu oluşturmuşlardır. Mayer elementleri benzer fiziksel özelliklerine göre sıralamıştır. Mendeleyev ise elementleri atom ağırlıklarına göre sıralamıştır.

Mendeleyev’in oluşturduğu tablo günümüzde kullanılan periyodik sisteme büyük ölçüde benzemektedir. Mendeleyev’in tablosu 12satır ve 8 sütundan oluşmaktadır.


Henry Moseley (Henri Mozeli) (1817 – 1915)

1913 yılında periyodik sistemi atom numaralarına göre düzenlemiştir.

Gilen Siborg (Gilen Siborg) (1912 – 1999)

Periyodik sistemin altında yer alan iki sıra halindeki elementleri düzenlemiştir.

Günümüzdeki periyodik cetvele son şeklini Gilen Siborg vermiştir.

Periyodik Sistem

Periyodik_CetvelI7O1 


Periyodik sistemde yatay sıralara periyot, düşey sıralara grup adı verilir. 8 adet A grubu, 10 adet B grubu vardır. A gruplarının grup numaraları, son katmanlarındaki elektron sayısına eşittir. Örneğin 2A grubundaki bir elementin son katmanında 2 elektron bulunur. 6A grubundaki bir elementin son katmanında ise 6 elektron bulunur.

Periyodik cetvelde 1. Periyottaki elementlerin 1 enerji katmanları bulunur. 2. Periyottaki elementlerin 2 enerji katmanı, 3. Periyottaki elementlerin 3 enerji katmanı bulunur. 

Dolayısıyla A grubu elementlerinin grup numarası son katmanlarındaki elektron sayısını, elementlerin periyot numaraları ise kaç adet enerji katmanına sahip olduklarını gösterir.



3. periyottaki Mg (magnezyum) elementini ele alalım. Bu elementin atom numarası 12 dir.

Elektron dağılımı  )2   )8   )2  şeklindedir.

Bu elementin 3 enerji katmanına sahip olduğu görülüyor. Öyleyse periyot numarası 3’tür.

Son enerji katmanında 2 adet elektron bulunuyor. Bu durumda Mg elementi 2A grubunda yer alıyor demektir.

PR_SistemI7O2


Fosfor elementinin atom numarası 15 tir. Dolayısıyla nötr halde 15 elektronu bulunur. Bu elektronların 2 si 1. Enerji düzeyinde, 8 , 2. Enerji düzeyinde, 5 tanesi ise 3. Enerji düzeyindedir. Fosforun elektron dağılımı, )2 )8 )5 şeklindedir.

Fosfor elementinde 3 enerji katmanı bulunduğundan 3. Periyotta yer almaktadır. Son enerji katmanında 5 elektron bulunduğuna göre, bu elementin grup numarası 5A dır.

PR_SistemI7O3


Diğer elementlerin grup ve periyot ilişkisi bu şekilde bulunur.


8A grubu elementleri soygazlar olarak adlandırılırlar. Bu elementlerin son katmanlarında 8 elektron bulunur. Bu nedenle bu elementler bileşik yapmaya yatkın değildir. 

1A grubu elementleri ise aktif metaller olarak adlandırılır. 


Elementlerin Kimyasal Bağ Oluşturması

Elementlerin Sınıflandırılması



SANATSAL BİLGİ

26/04/2017

  • YORUM YAZ
  • ADI SOYADI(veya nick)
  • YORUM
COPYRIGHT© HER HAKKI SAKLIDIR
Sitede Yer Alan Bilgi Belge Ve Materyallerin İzinsiz olarak Kopyalanması ve Alıntılanması Yasaktır

SANATSAL BILGI