HOMOJEN KARIŞIMLAR

10. Sınıflar ve ygs – lys kimya karışımlar konusu. Homojen karışım örnekleri ve homojen karışımların özellikleri. Çözünme olayı ve çözeltiler. Konu anlatımı.



Karışımlar

Birden fazla maddenin birbiri içinde dağılarak meydana getirdikleri maddeye karışım denir.

Bir karışımda, birbirine karışan maddeler kendi özelliklerini kaybetmezler. Bu maddeler fizikse yollarla karışımdan ayrılabilir.

Örneğin hava homojen bir karışımdır, her noktasında bileşenlerinin oranı ve özelliği aynıdır. Havadaki oksijen canlı hayatının devamını sağlar.

Karışımlar ikiye ayrılır; Homojen karışımlar, heterojen karışımlar.

Homojen karışımlar:

Bu karışımda maddeler birbiri içinde homojen olarak dağılmışlardır. Karışım, her noktasında aynı özelliği gösterir. Bir homojen karışımda karışımdan alınan tüm örnekler birbirinin aynısı özellikler gösterir.

Örneğin yağmur suyu homojen bir karışımdır.

Heterojen Karışımlar:

Bu karışımda maddeler birbiri içinde homojen olarak karışmamışlardır. Karışımın farklı noktalarında alınan örnekler birbirinin aynı olmayabilir. Bir heterojen karışımda birbirinin aynı olmayan en az bir bölge mutlaka vardır.

Örneğin gazlı içecekler her noktasında aynı özelliği göstermez.


Homojen Karışımlar

Homojen karışımlara çözelti adı da verilmektedir. Bir homojen karışımda çözünen ve çözen olmak üzere iki çeşit madde vardır. Tuz su karışımında tuz, su içinde eriyip suya karıştığı için tuz, çözünendir. Su ise tuzu eriterek içinde dağıttığı için çözen maddedir. Karışımın her noktasının tuzluluk oranı aynıdır.

Şekerli su örneğinde de şeker su içerisinde eriyerek dağılır. Bu karışımda şeker çözünen, su çözen maddedir. Şeker – su karışımı ise çözeltidir.

Homojen_karisim_S9K2


Homojen Karışım Örnekleri

1- Hava

2- Şekerli su

3- Yağmur suyu

4- Sirke

5- Bulaşık deterjanı

6- Çelik

7- Parfüm

8- Kolonya

9- Seyreltik hidroklorik asit çözeltisi

10- Alkollü su


Çözelti Çeşitleri

Homojen_karisim_S9K1


Homojen Karışımların Özellikleri

1- Homojen karışımlar birden fazla maddenin birbiri içinde dağılmasıyla meydana gelmiştir.

2- Homojen karışımlar her noktada aynı özelikleri gösterirler.

3- Görünümleri tek madde şeklindedir.

4- Karışan maddeler arasında bir oran olmak zorunda değildir. Farklı miktarlarda karışabilirler.

5- Sabit bir erime, kaynama noktaları ve yoğunlukları yoktur.

6- Süzme ile bileşenlerine ayrılamazlar.

7- İyonik çözeltiler elektrik akımını iletir.

8- Homojen karışımlarda kütle korunur, hacim korunmayabilir.

9- Çıplak gözle bakıldığında homojen görünen maddeler, mikroskopla incelendiğinde homojen olmadığı görülebilir. Bir maddenin homojen olup olmadığına karar vermek için laboratuvar ortamında test edilmeleri gerekir.


Çözünme Olayı Nasıl Meydana Gelir

İki madde karıştırıldığında önce çözünen madde molekülleri arasındaki bağlar kopar. Bağ kopması için ısı gerektiğinden bu safhada ortamdan ısı alınır.

Daha sonra çözücü taneciklerini bir arada tutan bağlar kopar. Bağ kopması için ısı enerjisi gerektiğinden bu safhada da ortamdan ısı alınır.

Çözünen madde taneciklerinin etrafı çözünen madde tanecikleri tarafından sarılır ve aralarında yeni bağlar oluşur. Bağ oluşumu sırasında ısı enerjisi açığa çıkar.

Çözünen madde iyonik yapılı ise çözücü madde, çözünen maddenin + ve – yükleri arasındaki bağları zayıflatır ve birbirlerinden ayırır. Daha sonra çözücü madde tanecikleri çözünen maddenin iyonları arasına girerek bu iyonların etrafını sarar. Böylece çözünen maddenin iyonları birbirinden ayrılmış olur.

Bir çözücünün bir maddeyi çözebilmesi için; çözücü ve çözünen maddenin kendi molekülleri arasındaki çekim kuvvetinin, birbirleri arasındaki çekim kuvvetinden daha küçük olması gerekir. Böylece çözücü ve çözünen madde moleküllerine ayrılarak birbirleri ile yeni bağlar oluştururlar.

Çözelti oluşurken saf çözünen ve çözücü moleküllerinin kendi aralarındaki çekim kuvvetlerinin yerini, çözünen ve çözücü arasında oluşturulan bu yeni bağlar alır.

Polar çözücüler, polar maddeleri, apolar çözücüler ise apolar maddeleri daha iyi ve kolay çözer.

İyonik bileşikler polar çözücülerde iyi çözünür.



Elektrolit Çözeltiler

Suda çözünen madde kısmen veya tamamen iyonlarına ayrışırsa oluşan çözelti elektrik akımını iletir. Böyle çözeltilere elektrolit çözeltiler denir.

Bir çözeltinin elektrik iletkenliğinin yüksekliği, çözeltideki + ve – yüklü iyonların derişimine bağlıdır. İyonlar ne kadar fazla olursa, çözeltinin elektrik iletkenliği o kadar yüksek olur.


Bir madde suda çözünürken iyonlara ayrılmıyor ve moleküler halde çözülüyorsa, bu çözelti elektrik akımını iletmez. Böyle çözeltilere yalıtkan çözelti denir.

Tuzlu su, NaCl katısının suda çözünmesiyle oluşan bir çözeltidir. NaCl, suda Na+ ve Cl- iyonlarına ayrılır. Bu çözelti elektrik akımnı iletir.

Şekerli su, şekerin suda çözünmesiyle oluşan bir çözeltidir. Şeker suda moleküler halde çözünür. Bu nedenle bu çözelti elektrik akımını iletmez.

Çözeltilerin Derişimi

Bir çözeltide çözünmüş halde bulunan madde miktarına derişim denir. Derişimi yüksek maddelere derişik, derişimi düşük maddelere seyreltik çözelti adı verilir.

Doymuş Çözeltiler

Belli bir miktarda çözünen madde içerisinde çözünebilecek çözünen maddenin bir sınır değeri vardır. Çözünen madde sınır değere ulaştığında artık çözünen eklense bile çözünmeden kalır ve çözeltinin derişimi değişmez. Bu çözeltiye doymuş çözelti adı verilir.

Doymamış Çözelti

Çözebileceği maksimum madde miktarından daha az çözünen bulunduran çözeltilere doymamış çözeltiler denir. Bu çözeltilere çözünen ilave edilirse çözünmeye devam eder ve çözeltinin derişimi artar. 

Aşırı Doymuş Çözelti

Çözebileceğinden daha fazla çözünen maddenin çözünmüş olarak bulunduğu çözeltilere aşırı doymuş çözeltiler denir.


Heterojen Karışımlar



SANATSAL BİLGİ

04/08/2017

  • YORUM YAZ
  • ADI SOYADI(veya nick)
  • YORUM
COPYRIGHT© HER HAKKI SAKLIDIR
Sitede Yer Alan Bilgi Belge Ve Materyallerin İzinsiz olarak Kopyalanması ve Alıntılanması Yasaktır

SANATSAL BILGI